Öne Çıkanlar
Bazı virüsler kanser gibi ağır hastalıklara neden olabilirler. Dünyada yaygın olan Epstein-Barr virüsü de bunlardan biri. Milyonlarca kan örneğinin incelenmesine dayanan son bir araştırma, bu virüsün Multiple Skleroz’dan da sorumlu olabileceğini gösterdi. İnsanların yüzde 90’ından fazlasına çocukluk döneminde Epstein-Barr virüsü bulaşır. Özellikle de yaşamın ilk yıllarında enfeksiyon hemen hemen h...
Okyanuslar gezenimizin en önemli iklim düzenleyicisidir. Su kütleleri halihazırda insana bağlı sera etkisiyle oluşan sıcaklığın yüzde doksanını soğururlar. Öte yandan denizler durmadan ısınıyor. Ayrıca denizlerde aşırı sıcak dönemler çoğalıyor ve oksijen miktarı azalıyor. Isınma yüzünden deniz suyundaki katmanlaşma da arttığından, dikey sıcaklık ve besleyici madde alışverişi de bozuluyor. Çin Bil...
Güney Kutup Denizi ve Antarktika kıtasının etrafındaki deniz dipleri, gezenimizin en az araştırılmış olan bölgeleri. Bugüne kadar sadece birkaç araştırma ekibi, buz gibi sulara dalarak incelemelerde bulundu. Alfred-Wegener Enstitüsü’nden Autun Purser ve ekibi, Güney kutup denizinin buz sahanlıklarındaki yaşamda heyecan verici bir keşif yaptı. Araştırmacıların amacı aslında Güney Weddel denizinin d...
Büyüyüp dünyayı tanıdıkça yeni bilgiler edinir, sağ kalımımızı ve türümüzün devamlılığını sağlamak üzere işimize yarayan bilgilerle bellek oluştururuz; bellek, hipotetik olarak beyinde bir anı ile ilişkili olarak oluşan biyolojik bir izdir; nöronlar, nöron olmayan hücreler ve sinapslardaki kalıcı değişikliklerle oluşturulan engram. Mecazi olarak engram’ın, her bir bilgiyi, anıyı saklayan bir kutuc...
Beyinle ilgili bazı önemli bilgileri, bir tür beyin hasarı olan, kaza geçirmiş, ya da beyni farklı özelliklerle doğmuş kişileri inceleyerek edindik. Örneğin, 1848 yılında, bir kaza sonucu beynine demir kazık girip çıkan demiryolu işçisi Phineas Gage(1), yaşadığı bu kaza sonrasında tek gözünü kaybetmiş ama hayatta kalmış. Hatta kazasının hemen sonrasında doktoruna, “Size bayağı iş çıktı,” bile demi...
Onlarca yıldır ağrının kadında ve erkekte benzer şekilde işlemden geçtiği düşünülüyordu. Oysa şimdi ağrının cinsiyet farkına bağlı olarak değişik yolaklardan (pathways) geçtiği anlaşılıyor. Fareler üzerinde yürütülen çalışmalarda ağrı tepkisini en fazla etkileyen faktörün hormonlar ve bağışıklık hücreleri olduğu gözlendi. Montreal’deki McGill Üniversitesi’nde iken Robert Sorge, farelere özgü aşırı...
Hastanelerde Staphylococcus-aureus bakterilerinin yayılmasından çok korkulur. Çünkü bu bakterinin soyundan gelen ve MRSA kısaltmasına sahip bakteri suşu, “super bug” olarak kabul edilir, yani antibiyotik tedavisine dirençli bir bakteri suşu. Nature dergisinde yayımlanan bir makalede, MRSA’nın özel bir tipinin bu dirençliliğe 200 yıl kadar önce kirpilerde kavuştuğundan söz ediliyor. Methicillin res...
Parmak izimiz birçok açıdan eşsizdir. Çünkü girintilerden ve çıkıntılardan oluşan parmak uçlarımız, hayvanlar dünyasında primatlarda bulunur ve her bireyde farklıdır. Her ne kadar kemer, döngü ve girdap olmak üzere üç temel motif tipi varsa da bu ana motifler her insanda özeldir. Bu nedenle de parmak izi kriminolojide olduğu kadar kimlik belirlemede de kullanılmaktadır. Peki ama parmak izindeki bu...
Son bir araştırmaya göre Avrupa’daki tüm büyük taş anıt (megalit) yapılar tek bir kökene uzanıyor. Bu anıtsal yapılarla temsil edilen kültür, yaklaşık 6500 yıl önce Fransa’nın kuzeybatısında geliştikten sonra Avrupa’nın sahil bölgelerinde yayılmış. Araştırmanın en heyecan verici sonuçlarından biriyse bu kültürü yaratan insanların denizci olmalarıydı. Bu da atalarımızın denizcilik deneyimleri hakkı...