çevre

Çevrekırım, hukukta yer alır mı?

İngilizcede “genocide” sözcüğünün Türkçe karşılığı “soykırım.” Bu sözcükten, yenilikçi bir girişimle, “ecocide” sözcüğü yaratıldı. Buradaki “eco”, ekoloji ve en genel anlamda “çevre.” Yeni sözcüğün Türkçesi = Çevrekırım. Sözcük “çok yeni” sayılmaz. Ama gelişmiş ülkelerde gündelik dile girmeye başlamasına yeni yeni tanık oluyoruz. Acaba Brezilya Cumhurbaşkanı Bolsonaro –günün birinde- çevrekırım su...

Kaz Dağları’nda 198.000 ağaç kesildi. Ve bu katliam, Kanadalı Alamos Gold şirketinin Kirazlı’daki altın madenciliği projesinin sadece ilk adımı. Doğaseverler ve bilim insanları bu projenin ekosistemi mahvedeceğini uzun süredir dillendiriyor. Kaz Dağları'ndaki haklı mücadele de bu savunuyla devam ediyor. Geçtiğimiz gün Yavuz Dedegil’in altın ve gümüş madenciliğiyle ilgili aydınlatıcı çevirisini pay...

Türkiye'de doğa haklarına yönelik ağır ihlaller yaşanırken Yeni Zelanda'dan Kolombiya’ya, Hindistan’dan Ekvador’a kadar dünyanın dört bir yanından hükümetler, doğanın haklarına anayasalarında yer vermeye başladı. Ancak doğanın haklarının insan tarafından tayin edilmesinin, insanın doğa üzerindeki tahakkümünü meşrulaştırdığına yönelik tartışmalar da peşi sıra geliyor.  Her daim tartışma konusu olan...

Plastik atık, elmas olur mu?

Plastik atıkların yarattığı sorunlar hakkında o kadar çok yazıldı, konuşuldu ki, bu sorunun muazzam bir çevre felaketi haline geldiği, daha da geleceğini duymayan bilmeyen kalmadı. Ama nasıl çare bulunacağı belirsiz. Anlık ve yerel çözüm arayışları, küresel boyuttaki bu sorunu çözmeye yetmeyecek. Bunun da bilincine varanlar, çözüm için yenilikçi, daha önce düşünülmemiş buluşçu çözümler önermeye ba...

IPCC’in 1,5°C raporunun ardından Davos’taki toplantılarda da çevre sorunlarının ekonomiden bağımsız olarak düşünülemeyeceği açık bir şekilde görülüyor. Dünya Ekonomik Forumu’nun (WEF) yayınladığı Küresel Riskler Raporu 2019’a iklim değişikliği meselesi damgasını vurdu. Raporda iklim meselelerine karşı insanlığın bugüne kadarki tutumu, felakete giden yolda “uyurgezerlik” olarak karşılığını buldu. R...

Türkiye su zengini bir ülke değil. Kişi başına düşen yıllık 1.519 m³ kullanılabilir su miktarı ile “su azlığı” yaşayan bir ülke konumunda. Üstelik sahip olduğumuz suyun kıymetini bildiğimiz de pek söylenemez. Türkiye’de son 50-60 yılda 30’un üzerinde göl kurudu ve kurumaya da devam ediyor. Son olarak Afyonkarahisar’daki Eber Gölü’nün kuruduğu haberini aldık ve kafamızda bazı soru işaretleri belird...

Daha  önceki yazılarımızda, nükleer enerjiyi 2023 yılında tümüyle bırakarak, Yenilenebilir Enerjilere (YE) ağırlık veren Almanya’daki elektrik üretimiyle ilgili gelişmeleri ele almıştık /1,2,3/. Bugünkü yazımıza birincil (primer) enerji üretim ve tüketimini de katarak, Almanya’daki büyük enerji sorunlarını ve çözüm çabalarını, bugünün yeni verileriyle özetlemeye çalışacağız. Umarız bunlar, Türkiye...

Bugün geliştirilen teknolojiler ve keşfedilen bilimsel bulgular, yarının dünyasına şekil verir. Bizi yarına taşır. Peki, 2018 yılında bilimde ve teknolojide bizi yarına taşıyacak hangi gelişmeler öne çıktı? Dünyanın önde gelen bilim dergileri, her yıl sonu kendi perspektiflerinden bir seçme yapar ve okurlarına aktarır. Biz de HBT olarak bilim ve teknolojide hayatlarımızı değiştirmeye başlayan ya d...

İsyanımın pekiştiği anlarda bilgisayarımın başına geçtiğim sıralar, arşivimde -konuyla ilgili kitaplarla birlikte- yıllardır biriktirdiğim gazetelerden kesilmiş kâğıtlara, fotoğraflara baktığımda ve yıkım görüntülerini karşıma aldığımda içimi çektiğim zamanları yaşadım; kasabamın (Turgutlu'nun) Çal Dağı'nda nikel madeni çıkarmak için kesilen/boğazlanan yüz binlerce olgun ağacı düşünerek -acılar iç...