Yazarlar
Ben hastaysam…
Çocukken şöyle düşünürdüm: Hacca sadece kurban bayramı döneminde gidiliyorsa, yılın geri kalanında orada ne yapılıyor? Sonra “umre”yi öğrendim. Konunun dini vecibe kısmı bir yana (biri farz diğeri sünnettir), hac veya umre fark etmez bu kutsal mekanları ziyaretin manevi-metafizik anlamda bireye yaşatacağı deneyim açısından bir farkı yok. Kişinin kendi nefsini-zatını bilmesi, inceltmesi, akleden bi...
‘Bilimin şahane yükselişi’, toplum-bilim-siyasette yeni dönem mi?
Tüm gözlerin bilim insanlarına çevrildiği bir dönem yaşıyoruz. Ekranlar, gazete ve internet sayfaları, sosyal medyanın neredeyse tümü insanlığı esir alan görünmez bir “düşman”ın hemen her alanda halen yapmakta olduğu en büyük tahribatla ilgili haberlerle dolu ve bu “düşman”dan kurtuluşun tek adresi olan bilim insanlarının konuşma zamanları... Bir umut var mı? Ve bilimin çok ender yakaladığı “yıldı...
Florence Nightingale: Hemşire VE istatistikçi
Modern hemşireliğin kurucusu Florence Nightingale doğumunun 200’üncü yıldönümünde anılıyor: Her 12 Mayıs, onun doğumgünü olarak Dünya Hemşirelik Günü’dür zaten. Dünya Sağlık Örgütü bu yılı Hemşirelik ve Ebelik Yılı ilan etti. Bu anmalar, küresel salgına rast geldi, Florence Nightingale’in adına daha da anlamlı oldu. Hemşireliği, olmazsa olmaz bir tıp mesleği haline getiren ilkeleri ilk kez Florenc...
Nefes alamıyoruz… 1968’den bugüne…
Bardağı taşıran bir damla her zaman ortaya çıkar. Bir damla, bir damla daha, bir damla daha... Sonra, öfke sel olur sokaklara, meydanlara taşar.. ABD’de bir polisin George Floyd’un boğazına dizini dayaması sonucunda “nefes alamıyorum” diye başlayan çığlık bir slogana dönüştü; koca Amerika kentlerini aşarak taştı, taştı... Kıta aştı ve Fransa’da yine bir polis şiddeti sonucu “nefes alamıyorum” diye...
‘Nefes alamıyorum!’ Küresel bir imdat çığlığı
ABD’de polisler adeta katillik eğitiminden geçiyor: İnsan nasıl öldürülür! Yakaladığı insanların kımıldamasını önlemek için boğazına ve ciğerlerine basarak uzun süre öyle kalmasını ve nefessizlikten ölmesini sağlamak veya hayat ile ölüm arasında tutmak, eğitimle çalışılmış ve demek ki Amerikan polisinde yakaladıklarını nasıl zapt edeceksin protokol listesinde kabul edilmiş standart bir polis tutum...
Çok ciddi bir uyarı: Haziranda yüksek bulaşma öngörüsü
Simülasyon, toplumun pek alışık olmadığı bir terim. Bir olayın “benzeri”ni yapmak, veya benzetim. Bilimsel bir yöntem ve öngörüler sunuyor. Bir olay veya durumun nasıl gelişeceği kestirilmekte veya bir durumun mümkün olduğu kadar aynısı “benzetilerek” canlandırılmakta. Mesela uçak “simülatörleri”, pilotların havada uçaktaymış gibi uçuş/ deneme yapmalarını sağlar. Hava tahminlerinde de çok hacimli ...
Açılma dönemi: COVID bulaşması, bizi ne bekliyor?
Önlemler alınarak bugünden itibaren tam açılmaya yönelik yeni bir ekonomik- toplumsal döneme girdik. 1 Haziran çeşitli açılardan önemli. 3 aylık, yarı açılıp yarı kapanmalarla süren bir dönem sonlandırıldı. Bu dönemde salgının hızı kesildi ve alt düzeylere indi: Günde ortalama 1000 bulaşı gibi! Bunda 65 yaş üstünün ve 20 yaş altının baskılanması şüphesiz önemli rol oynadı. Ama bu öyle bir bulaşma ...
COVID-19 öldürücülüğü, gribin 20 katı ve ikinci bir bela daha
Mart ve nisan aylarında yeni koronavirüsün öldürücülüğünün ve yaratılan endişenin abartıldığı, normal olarak gripten ölenlerin daha fazla olduğu konusunda alternatif paylaşımlar yapılıyordu. Öyle ki ciddi ve tanınmış bilim insanları ResearchGate gibi sitelerde bu yolda görüşler belirtiyordu. Şüphesiz ki bunlar ciddiye alınmadı ve bulaşmaya karşı önlemler hızla devreye sokuldu. Şimdi bir nesnel ara...
COVID-19 öncesi büyük pandemiler (1): İspanyol gribi
İspanyol gribi ya da nam-ı diğer H1N1 virüsünün neden olduğu pandemi insanlık tarihinin en önemli salgınlarından biriydi. Bu virüs her yıl kılık değiştirerek karşımıza çıkmaya devam ediyor. En son onun torunu yani mutasyona uğramış hali olan domuz gribi 2009 yılında büyük bir pandemiye neden olmuştu. İspanyol gribi birçok başka isimle de anılır. İspanyollar ona Fransa’dan geldiği varsayılarak “Fra...