Erdal Musoğlu

Gri Tsunami geliyor! Ama korkulacak bir şey yok

Yaşlı bireylerin sağlığı konusunda halkın bilinçlendirilmesi amacıyla her yıl 1 Ekim’de ‘Dünya Yaşlılar Günü’ kutlanıyor. Günümüzdeki eğilimler dünya genelinde yaşlı nüfusun her geçen gün arttığını ve 2050 yılında her 6 kişiden birinin 65 yaş ve üzeri olacağını gösteriyor. Birleşmiş Milletler tarafından hazırlanan ‘Dünya Nüfus Beklentileri: 2019 Revizyonu’ başlıklı raporda günümüzde 143 milyon ola...

‘Mekanik Türk’ ve internetin hayalet işçileri

1770 yılında Macar asıllı Wolfgang Von Kempelen tarafından yapılan söz konusu ‘Robot’ (ya da otomat) 84 yıllık ‘ömrü’ boyunca satrançta rakip tanımadı, Napoleon Bonaparte’dan Benjamin Franklin’e kadar ünlüleri bile mat etti. Mekanik Türk’ün masasının önündeki kapaklar açıldığında karmaşık bir mekanik düzenek meydana çıkıyordu. Gerçekte ise onun satrançtaki başarısı masasının altındaki düzenekten d...

Teori, pratik ve mühendislik eğitimi

Teori, her şeyi bilmek ama hiçbir şeyi çalıştıramamaktır. Pratik, her şeyi çalıştırabilmek ama nasıl çalıştığını anlamamaktır. Bizde teori ile pratik bir araya gelmiştir; hiçbir şey çalışmamakta, kimse de neden çalışmadığını anlamamaktadır!... Yukarıdaki esprili cümledeki tanımlar abartılı da olsa gerçeklerden çok uzak değiller. Bu yazıda, mühendislik ve teknoloji dünyasında teori ile pratiğin zıt...

WWW: “Bir kiralık mühendis” küçük bir dahi yazılımla dünyayı değiştirdi

Öykümüz 1980 yılında başlıyor. Dünyanın en büyük parçacık fiziği araştırma laboratuvarı olan ve İsviçre’de bulunan CERN, bir İngiliz firmasından birkaç aylığına yarım düzine bilgisayar mühendisi kiralar. Mühendisler CERN’in parçacık hızlandırıcılarından birinin kontrol sistemi üzerinde çalışacaklardır. İçlerinden biri, görevine ek olarak, yazacağı teknik dokümanların yönetimi ve içeriklerine ulaşı...

Evrenin ilk ışığını görecek yeni nesil uzay teleskobu yolda

Yapımı 20 yıldır süren ve maliyeti 10 milyar doları bulan James Webb Uzay Teleskobu (JWST) 2021 yılında göreve başlıyor. NASA’nın Hubble Uzay Teleskobu (HST),1990 yılından beri, evrenin derinliklerine ulaşan gözlemleri ile gökbilim ve evrenbilimde (astronomi ve kozmolojide) devrim yaptı. HST bize evrenin milyarlarca yıldır nasıl değiştiğini, onun ilk gökadalarını (galaksileri) ve olağanüstü güzell...

Yeni buluşları yapay zekâ mı yapacak?

Yapay zeka ve derin öğrenme sistemleri görüntü ve konuşma tanımada başarıdan başarıya koşuyorlar. Bu sistemler, acaba, yeni ilaçlar ve yeni malzemelerin bulunması gibi alanlarda da dönüştürücü etkiler yapabilirler mi? Yeni ilaç ve malzemelerin bulunması Yeni ilaçların bulunmasındaki ana sorun, araştırıcıların olası moleküllerin ancak çok küçük bir bölümünü inceleyebilmelerinden kaynaklanıyor. Zira...

Glasgow İklim Sözleşmesi… Karne kırık ama…

Uzun görüşme ve pazarlıklar sonucu COP26 ya katılan 200 ülke ‘İklim için Glasgow Sözleşmesi’ (Glasgow Pact for Climate) adlı belge üzerinde anlaşmaya vardılar. Sözleşme, 2015 Paris anlaşmasının uygulanması için bir rehber ve küresel ısınmanın sınırlanması için bir yol haritası. Önce görüşmenin sonuçlarının ‘karnesine’ bakalım: Birleşmiş Milletler kuralları gereği kararların tüm katılımcıların onay...

Yapay zekâda sağduyu işareti

Daha önceki yazılarımızda da değindiğimiz Çekişmeli Üretici Ağlar (kısa adları ile GAN’lar) günümüzde sosyal medyanın yıldızları oldular. Geçenlerde bir GAN’ın yaptığı tablo Christies’in bir açık arttırmasında 432.000 dolara ulaşan bir fiyatla alıcı buldu! GAN’lar iki sinir ağını birbirlerine karşı yarıştırarak, kendilerine verilen girdilerden hareketle gayet gerçekçi ve özgün çıktılar oluşturuyor...

Trafik sıkışıklığına son verecek umut verici uygulamalar var

Hangimiz trafik sıkışıklığına yakalanmadık ki? Trafikten habersiz ve ilgisiz biçimde yanıp sönen ışıklar, bir küçük olay ya da yavaşlama sonucu kilometrelerce tıkanan yollar, kirlenen hava, salınan sera gazları, yaşanan stres, bozulan sinirler, kaybedilen saatler... Ama, bizler, modern yaşamın hızlı temposu ile uyumlu olmayan, yavaş mı yavaş trafiğin sorunlarını çözmek için ise hiç de modern olmay...