Yazarlar

Problemler Bilimi

Bilimi severim. Hem de çok. Tüm bilim dalları doğanın bir yanının bilmecelerini çözmeye çalışır. Hepsi birbirinden güzeldir. Ama biri var ki sonsuz sayıda problemle uğraşıp onları birbirleriyle boy ölçüştürmeye çabalar, işte o en şahanesidir! Herhalde tahmin ettiniz. Kendi araştırma alanımdan söz edeceğim bu yazıda: Hesaplama Karmaşıklığı’ndan yani. Problem nedir? Yukarıda “problem” derken kastım ...

Cinayet tanığı robot

Bay A, boğazı sıkılarak öldürülmüş, sonra evin banyosuna atılmış. Ev sahibi, o gece eve Bay A ve Bay B’yi maç seyretmeye davet etmiş. Ev sahibi, geç saatlerde yatmaya giderken, A ve B hala maç seyrediyormuş. Ev sahibi daha sonra uyandığında ne görsün? Bay A, banyonun içinde ölü. Polis, ev sahibini cinayetle suçlayıp tutuklamış. Misafir Bay B, maçtan sonra evine gitmek için ayrıldığını söylüyor. Ta...

Dorothy Reed Mendenhall, Safiye Ali ve Kamile Şevki Mutlu

Dorothy Reed Mendenhall ismi Lenfoma ile uğraşan hekimlere çok tanıdık gelir. Çünkü Dr. Reed, Hodgkin Lenfoma tanısı için tipik olan hücreleri eş zamanlı tanımlamış iki bilim insanından biridir (Reed-Steinberg hücreleri). Ancak Dorothy Reed’i özel yapan sadece bu değildir. Reed, kadın olduğu için ailesinin karşı çıkmasına rağmen John Hopkins Tıp Fakültesi'ne girdi ve hekim oldu. Erkeklerin egemen ...

Osmanlı’da bilim – 3: Yıldızlara bakılmayan ülke

1580'de padişahın daha üç yıl önce kendi kurdurttuğu gözlemevini "meleklerin bacaklarına bakıyorlar" dedikodularına bir son vermek için top ateşiyle yıktırmasından sonra Osmanlı gökbilim konusunda (da) yüzyıllar sürecek bir karanlık çağa gömüldü. 1608'de teleskop Avrupa'da icat edilmiş, bir yıla kalmadan da Galileo tarafından astronomik gözlemlerde kullanılmaya başlamıştı. Galileo'nun yarattığı bi...

Sakin Yaşam Sempozyumu (Soneva)

İnceleyebildiğim kadarıyla ulusal basınımızda yer almamış bir sempozyumdan söz edeceğiz sizlere. Soneva Vakfı’nca düzenlenen ve Soneva Grup tarafından akçalandırılan ‘Sakin Yaşam Sempozyumu (Slow Life Symposium) ilk kez 2008’de düzenlenmiş, sonra sırasıyla 2010, 2011, 2013, 2014 ve Kasım 2016’da. Maldiv Cumhuriyeti’ni duymuşsunuzdur, hani eko toplumculuğu çağrıştıran ‘kırmızı çerçeve içinde yeşil ...

Michelle Obama Senfonisi

Amerikalı çağdaş besteci ve orkestra yönetmeni Sung Jin Hong, Michelle Obama’nın bir konuşmasından esinlenerek onun adını taşıyan bir senfoni besteledi. Bu sıradışı ilginç eser 22 Ocak Pazar günü New York’ta, bestecinin kurduğu ve yönettiği Tek Dünya Senfoni Orkestrası (One World Symphony) tarafından seslendirilecek. Ancak bu, eser kadar özgün bir etkinliğin bir parçası: Trump’ın yemin ederek göre...

Hipotez, teori, yasa.

Gündemdeki evrim tartışmaları herkese bilim lügatında yer alan "hipotez", "teori", "yasa" gibi kavramların ne olduğunun pek de iyi anlaşılmadığını gösterdi. Gerçekten ama gerçekten özellikle "teorinin" ne anlama geldiğini öğrenmeye şiddetle ihtiyacımız var; zira "evrim bir teori ama sonuçta ispatlanmamış" gibi hatalı mantık yürütmeleri, hatta ve hatta "evrim bilim tarafından çoktan çürütüldü" gibi...

Hiç unutma ve ortak ses için o büyük günü hayal et..

Güzel bir akşam geçirdiniz.. Dostlarınıza, yakınlarınıza, arkadaşlarınıza mutluluklar dilediniz en azından.. Sesler gidip geldi.. Kulaklarınızda hoş bir seda yankılanıp durdu ikide bir.. İçten.. Yürekten.. Umutla, istekle.. Art niyetsiz. Mutlu yıllar, her şey gönlünce olsun bu yıl.. Sağlıklı, huzurlu, hepimize, ülkemize, dünyaya.. Yalın bir dilek, sanki tek kişinin ağzından veya göksel bir gönderi...

Osmanlı’da bilim – 2

Yıl 1516. Mısır seferindeki Yavuz Sultan Selim, İskenderiye’yi Osmanlı topraklarına katmıştı. Seferdeki başarılarıyla padişahın övgüsünü kazanan Pîrî Reis, yıllardır üzerinde çalıştığı dünya haritasını sultana takdim etmek için en uygun zamanın geldiğini düşünüyordu. Pîrî Reis, kariyerine korsan olarak başlayıp sonra Osmanlı donanmasına katılan denizcilerdendi. Yıllarca amcası Kemal Reis’le Akdeni...