Günün Yorumu

Bir fincan kahveden uzaya, kakadulardan yapay zekâya

Öncelikle efsane beyin cerrahımız Gazi Yaşargil’i sevgiyle analım. Gelecek sayımızda geniş bir yazı yayımlayacağız. Bu haftaki kapağımızı, bilimsel araştırmalarla giderek daha fazla ilgi çeken bir alışkanlığa ayırdık: Kahve. Orta yaşta düzenli içilen sade kahve, ilerleyen yaşlarda hem bedensel hem zihinsel sağlığımız için olumlu etkiler sağlayabilir mi? Çok sayıda yeni araştırma, bu soruya umut ve...[Devamını gör...]

Bilim susarsa, demokrasi nefes alamaz!

Dünya nüfusunun neredeyse yarısı, akademik özgürlüğün ya tamamen ya da kısmen kısıtlandığı bölgelerde yaşıyor. Türkiye’de bu tabloya alışkınız belki; ama ABD gibi, uzun yıllar bilimsel düşüncenin, özgür araştırmanın ve akademik ifade hürriyetinin merkezi sayılan bir ülkede bile bilime yönelik baskılar artık dikkat çekici boyutlara ulaşmış durumda. Bilim insanları, son yıllarda birçok ülkede otorit...[Devamını gör...]

Saman Nezlesi 2.0: Alerjiler çağına hoş geldiniz

Gözleriniz kaşınıyor, burnunuz akıyor ve elinizdeki alerji ilaçları hiçbir işe yaramıyor mu? Yalnız değilsiniz. Bu yıl saman nezlesi ya da tıbbi adıyla alerjik rinit, (bahar alerjisi) birçok kişi için her zamankinden daha şiddetli seyrediyor. Nedeni yalnızca mevsim değil; değişen iklim, artan kirlilik ve vaktinde başlatılmayan tedaviler de bu tabloya katkı sağlıyor. Uzmanlar bu artışın nedenlerini...[Devamını gör...]

Yüksek teknolojiye dayalı kalkınma: Gerçek dönüşüm nasıl mümkün?

Yüksek teknoloji, özgür üniversite, sağlıklı yaşam ve eleştirel düşünce bir arada… Bu hafta kapağımızda çok temel bir soruya yanıt arıyoruz: Türkiye yüksek teknolojiye dayalı bir kalkınma modeline nasıl geçebilir? Neoliberal reçetelerin tıkandığı, dünya egemenliğinin yeniden şekillendiği bir dönemde, Çin’in planlı kamu yatırımları ve temel bilim odaklı stratejisi dikkatle izleniyor. Bayram A...[Devamını gör...]

Zihin, beden ve gelecek: Doğa ve bilim el ele

İnsan bedeni ve zihni, doğayla kurduğu bağla iyileşiyor. Basit bir yürüyüş, doğru koşullarda yapıldığında adeta bir terapiye dönüşebiliyor. Doğa yürüyüşlerinin bilimsel gücünü kapağa taşıdık bu hafta. Stresi azaltan, hafızayı güçlendiren, bağışıklığı destekleyen bu basit ama etkili yöntemin altında yatan bilimsel gerçekleri derledik. Hangi çevresel etkenler yürüyüş deneyimini iyileştiriyor? Adımla...[Devamını gör...]

Sağlıkta aşılmaz sanılan sınırlar aşılıyor

Modern tıp, artık yalnızca hastalıkları tedavi etmekle kalmıyor; insan yaşamının kalitesini, hatta her alanda sınırlarını yeniden tanımlıyor. Felçli bir hastanın ayağa kalkabildiği, kanser hücrelerinin tek bir aşıyla hedef alınabildiği ya da bir makinenin kendi başına tüp bebek tedavisi gerçekleştirebildiği bir çağdayız. Bu hafta kapağımıza taşıdığımız dosyada, tıpta devrim niteliğindeki 11 büyük ...[Devamını gör...]

Silivri depremi İstanbul için alarm zillerini çaldırdı!

İstanbul şimdilik ucuz kurtuldu… 6,2 büyüklüğündeki ve 13 saniye süren Silivri depremi, Marmara’yı boydan boya kesen büyük fay hattının tam orta bölümünde gerçekleşti. Bu sarsıntı, uzun süredir tartışılan “Büyük İstanbul Depremi olacak mı, olmayacak mı?” sorusuna artık kesin bir yanıt verdi. Uzmanlara göre Marmara’da enerji birikimi kritik seviyede. Bilim insanları, İstanbul’da 7’nin ü...[Devamını gör...]

En iyi dost ve sırdaşımız yapay zekâ mı olacak?

Yeni bir yalnızlık tehlikesi kapıda Bir yapay zekâ (YZ) sistemiyle sanki bir arkadaşla sohbet eder gibi konuşmak, bazılarına hâlâ tuhaf gelebilir. Ama yüz milyonlarca insan bugün bunu yapıyor. Üstelik bu sistemler sadece cevap vermiyor; duygusal destek sunuyor, kişisel sorular soruyor, empati yapıyor ve hatta proaktif önerilerde bulunuyor. Peki bu teknolojik yakınlık, insan ilişkilerimizin yerini ...[Devamını gör...]

Protestoların gücünü asla küçümsemeyin

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’nun tutuklanması, ülke içinde ve dışında kitlesel hareketlere neden oldu. İnsanlar halk hareketlerinin gücünü yeniden keşfetmişe benziyor. Türkiye bu konuda yalnız değil. Sosyal hareketlerin sesi yükseliyor. Sadece otoriter rejimlerde değil, demokrasilerde de insanlar artık daha fazla söz sahibi olmak istiyor. Talepler çok çeşitli: İklim adaleti,...[Devamını gör...]

Demokrasilerin kıymeti neden bilinmez?

Her gün biraz daha aşınıyor. Fark etmeden, alıştıra alıştıra. Demokrasi dediğimiz o kırılgan ama vazgeçilmez sistem, sadece sandıkla ayakta kalmıyor. Bilgiyle, bilimle, eleştiriyle, katılımla nefes alıyor. Ama o nefes yolu daralıyor. Ve bu sadece Türkiye’nin, sadece Avrupa’nın değil, tüm dünyanın meselesi. Reyhan Oksay bu sayıda çarpıcı bu sorunun peşinde: Demokrasinin değerini kaybetmeden anlayab...[Devamını gör...]