Fizik ve Uzay
Bilim insanlarını bilime bağlayan şey, dünyanın en zor zamanlarında sekteye uğrasa da terk edemediği doğuştan gelen bir merak, bir aşk belki de. Bilim insanı bir problemi çözmeye ya da bir olguyu açıklamaya çalışırken sorular sorar ve sorularına yanıtlar arar. Bazen son derece uzun soluklu olabilen bu süreçte kendi bilgi birikimini, gözlem gücünü ve mantıksal çıkarım yeteneğini kullanmanın yanı sı...
On yıllardan bu yana git gide daha büyük bir istekle evrende yalnız olmadığımızı gösterebilecek işaretler arıyoruz. Araştırma araçları Mars’ın yüzeyinden örnekler alarak inceliyor. Bilim insanları sıvı su barındırdığı sanılan Satürn’ün uydusu Enceladus ve Jüpiter’in uydusu Europa gibi umut verici noktalara görevler planlıyorlar. Uzay teleskopları, astronomlara ötegezegenlerin atmosferlerinde yaşam...
Gökbilimciler ilk kez, yaşanabilir bölge içinde olup atmosferinde su bulunan bir gezegen keşfettiler. Bu büyük keşif, “K2-18b” isimli gezegeni dünya dışı yaşam arayışında uygun bir aday haline getiriyor. 10 yıl içinde yeni uzay teleskopları, K2-18b’nin atmosferinin canlı organizmalar tarafından üretilen gazları içerip içermediğini belirleyebilir. Nature Astronomy’de yayınla...
Bilim ile felsefeyi tek bir platformda birleştiren 1. Adramytteion Bilim Felsefesi Günleri başladı. Bugün başlayan ve yarın devam edecek etkinlikte parçacık fiziği ve CERN’de yapılan deneylerin yanı sıra evren, kara delikler ve yerküre gibi ilgili birçok konuda zihin açıcı sunumlar yapılıyor. SIR Academy’nin düzenlediği etkinlikte bugün Boğaziçi Üniversitesi’nden teorik fizikçi Prof. Metin Arık, “...
1972’de ABD’nin son Apollo görevinden beri ayak basılmayan Ay’ın uzay bilimcilerin yeniden gözdesi haline geldiğine, daha önceki sayılarımızda yer vermiştik. İsrail’in başarısız denemesinin ardından bu sefer Hindistan; Rusya, ABD ve Çin’in ardından “Ay’a iniş yapmayı başaran” dördüncü ülke olmayı hedefliyordu. Yaklaşık altı hafta (384.000 km) süren ve Ay’ın Güney Kutbu’na inme amacı taşıyan ...
Standard kozmolojik modele göre evrenimiz yaklaşık 13,8 milyar yıl önce, ilk patlamadan sonra genleşmeye başladı. Kütle çekim kuvvetleri nedeniyle madde, örneğin galaksi kümesi gibi daha büyük yapılar şeklinde birleşti. Bu yüzden maddenin uzaydaki dağılımı, evrenin ne şekilde geliştiğini gösteren önemli bir ipucu. Fakat son bir araştırmanın sürpriz sonuçları, evrende ne kadar maddenin bulunduğunun...
Doğarız. Ölürüz. Bu iki olayı birbirinden ayıran süreye zaman deriz. Bu süreç kuşkusuz insan deneyiminin en temel özelliğidir; buna karşın onun tam olarak ne olduğunu söyleyemeyiz. Daha da kötüsü, fizik yasaları bize bu konuda yardımcı olamaz. Zamanın varlığı inkar edilemez ancak bunu nasıl deneyimlediğimizin fazla bir anlamı yoktur. Teksas Üniversitesi’nden Nobel Ödüllü fizikçi Steven Weinberg za...
Avrupa’nın uzaydaki lazer iletişim ağı olan Avrupa Veri Aktarma Sistemi’nin (European Data Relay System) parçası olacak ikinci uydu fırlatıldı. Diğer uzay araçlarından gelen fotoğraf ve verileri hızlı bir şekilde Dünya’ya ulaştıracak olan EDRS-C uydusu, Fransız Guyanası’ndaki uzay üssünden ateşlenen bir Ariane-5 roketi ile yörüngeye gönderildi. EDRS-C, 2016 yılında yörüngeye yerl...
Uçaklarla gitgide daha çok yolcu taşınıyor. Dünyada 2017 yılında uçaklarla 4,1 milyar yolcu taşınmış /1/. Yüksek enerjili taneciklerden oluşan kozmik radyasyon (ışınlar), uzaydan dünyaya doğru yol alırken, atmosfer tabakalarındaki taneciklerle çarpışarak azar azar enerjilerini yitiriyor ve şiddetleri de (ya da akıları) azalıyor. Dünyanın manyetik alanı, kozmik radyasyonu Ekvator Bölgesi’nde saptır...