Y

Biyometrik doğrulama e-imzada sahtekarlığı nasıl engeller?

Bir önceki yazımda, e-imza sahteciliğinin geniş kapsamı ve arkasındaki faktörler üzerine yazmıştım. Kısaca özetlersem, e-imza, kişiye teslim edilen bilgisayara takılacak bir USB çubuk ve onun üzerinde tanımlanan altı haneli bir sayıdan oluşan şifreden oluşuyor. Elektronik bir sistemde imza atmak istediğinizde, çubuğu bilgisayara takıp imzala düğmesine basıp bu altı haneli sayıyı giriyorsunuz. Dola...

Yapay zeka ve özgürlük

Turing Testi malum bir makinenin “insan gibi” olup olmadığını belirlemek üzere önerilmiştir. Buradaki makine bugün yazılım veya donanım formundaki yapay zekaya karşılık geliyor. “İnsan gibi” seviyesi de yapay genel zekaya (AGI). Malum AGI’ye ulaşmak için ABD ve Çin müthiş bir rekabete girmiş durumda. İpi ilk göğüsleyen olduğunu iddia edebilmek için AGI’nin içi biraz boşaltılabilir. “İnsan gibi” dü...

Sandık var, demokrasi yok: Sessiz çöküşün anatomisi

Demokrasiler çöküyor… Üstelik öyle askeri darbelerle falan değil; halklar tarafından seçilmiş liderlerin demokratik kurallarını esneterek, kurumları kendi lehlerine yapılandırması ile çöküyor. Soğuk Savaş sonrası dönemde demokrasilerin çöküşüne bakıldığında, en yaygın formun askeri darbeler değil, seçilmiş liderler tarafından yürütülen demokratik sistemi içten içe çökertme girişimleri olduğu görül...

İki (üç) yapay zeka modeli

Yapay zekanın insan zekasına meydan okuduğu iki dönüm noktası var. İlki, 1997’de IBM’in Deep Blue adlı satranç programının dünya şampiyonu Garry Kasparov’u yenmesi. İkincisi ise 2016’da Google DeepMind’ın geliştirdiği AlphaGo’nun Go ustası Lee Sedol karşısında aldığı tarihi zafer. Her iki olay da dönemin yapay zeka anlayışını şekillendirdi ancak aralarındaki temel fark, insan benzeri "anlam üretme...

Evreni ölçmeyi keşfeden kadının anlatılmamış hikayesi: Miss Leavitt

Henrietta Swan Leavitt (1868-1921), 20. yüzyılın başlarında Harvard College Gözlemevi'nde çalışırken, evrendeki mesafeleri ölçmenin bir yolunu keşfetti. Leavitt'in çalışmaları, evrenin büyüklüğünü anlamamız için temel bir araç sağlamış ve astronominin gelişiminde önemli bir rol oynamıştır. Bu keşif, evrenin enginliğini ölçmek için bir 'ölçme çubuğu' olarak tanımlanmıştır. Miss Leawitt’in özelliği,...

Toplum 5.0’ın ikiz gücü: Nanoteknoloji ve yapay zekâ

Sağlıktan enerjiye, akıllı şehirlerden eğitime kadar birçok alanda çığır açan çözümler yolda. Nanoteknoloji ve yapay zekânın birleşimi, insan merkezli bir geleceği mümkün kılıyor. Toplum 5.0, "siber uzay ve fiziksel uzayın yüksek düzeyde bütünleşik bir sistemi aracılığıyla ekonomik kalkınmanın ve toplumsal sorunların çözümünün birbiriyle uyumlu olduğu, insan odaklı bir toplum" yaratmayı amaçlayan ...

Sessiz katil inme: Her 15 dakikada bir can alıyor

Türkiye’de her yıl 30 binden fazla insanı inme nedeniyle kaybediyoruz. En büyük risk faktörleri arasında hipertansiyon, tütün kullanımı ve hareketsiz yaşam yer alıyor. Oysa bu hastalığın %80’i önlenebilir. Erken tanı, hızlı müdahale ve sağlıklı yaşam alışkanlıkları hayat kurtarıyor. Ekim ayı İnme Farkındalık Ayı, 29 Ekim Dünya İnme Günü. Ülkemizde inme en başta gelen ölüm nedenlerinden biri. TÜİK ...

Alzheimer tanısında önemli gelişme

Kan bazlı biyobelirteç testlerine ilişkin ilk kılavuz yayımlandı Tıbbın ve yaşamsal standartların ilerlemesiyle beraber insanlar daha uzun süreler yaşayabilmeye başladılar. Bu gelişmenin beraberinde getirdiği olumsuzluk yaşlılık hastalıklarının daha fazla görülmesi ve sorunlar oluşturmasıdır. Bunlardan biri Alzheimer Hastalığıdır (AH). Hastalığın erken evrelerinde semptomlar (hafif unutkanlık, kon...

Akademik yükseltmelerde sahtekarlıklar

Akademik yükselmeler için türlü çeşitli makale yayını sahtekarlıkları alabildiğine… Basında ÜAK’ın bu tür dolambaçlı yolları kullanan bir adayın doçentliğini iptal ettiğini okuyunca, hala umut var diye düşündüm. Akademik kariyerde yükselmenin başlıca şartı, özgün araştırma yapmaktır. Doktoranızı aldıktan sonra, bağımsız araştırma alanınızı kurmanız ve kendi tez öğrencilerinizle araştırma yapmaya b...