Yazarlar
Paylaşım ekonomisi çağdaş köleliğe açılan bir kapı mı?
Paylaşım ekonomisinin olumlu olabilecek sonuçlarıyla birlikte ödenecek büyük bir bedel de var. O da iş ve gelir güvencesinin olmayışı! Paylaşım ekonomisi (Sharing Economy) ya da erişim ekonomisi (Access Economy) fikri yeni değil. Tarih boyunca insanlar kaynaklarını, emeklerini ya da sahip olduklarını karşılıklı ya da karşılıksız olarak paylaştılar. Günümüzdeki ise, tüketim ekonomisi, sürekli büyüm...
Hayvan ve insan
Uygarlık, insanın hayvandan ayrılma sürecinin son aşamasıdır. Bu süreç içinde beynin insanı hayvandan ayıran ve dürtülerin kontrolüne yarayan insana özgü akıl denilen mekanizma, insan neslinin doğa içine yaşamasını sağlayan teknikleri yaratmıştır. Hayvanların içgüdü ile ve evrimsel değişmeler sırasında vardıkları sonuçlara, insanlar araç geliştirme yeteneğini kullanarak, daha kısa zamanda ulaşmışl...
Türk bilimci “Çakma Nobel” kazandı
Türk bilimci Habip Gedik, Hollandalı iki meslekdaşıyla birlikte Harvard Üniversitesi’nin her yıl verdiği “Çakma Nobel Ödülü”nü (Ig Nobel) Ekonomi Dalı’nda kazandı. Bilimciler, “Kağıt para ve bakteri geçişkenliği” konulu bilimsel araştırmada, en yüksek bakteri oranının Romanya para birimi Ley’de bulunduğunu saptadılar. Bunun nedeni olarak, sahteciliğe karşı polimer elyaf kullanılan Ley’de, bakteril...
Yine deprem…
Trafik kilit, toplu taşıma araçları tıka basa dolu, telefonlar çekmiyor. Ense kökünüzde hissettiniz değil mi depremi? 20 yıl önceki korkular, kaygılar, acılar bir anda yeniden canlandı. Büyük deprem yeniden “ben buradayım” dedi. Prof. Naci Görür daha dün söylemişti: Orta çukurlukla Çekmece gölleri arasında uzanan fay kolu ilk kırılmasını beklediğimiz faydır. 70-75 km uzunluktadır, kırıldığında...
‘Büyük depremi daha erkene alır’
Prof. Dr. Celal Şengör ve Prof. Dr. Sinan Özeren Silivri açıklarındaki depremin İstanbul’da beklenen büyük depremi öne çekebileceği görüşündeler. 7 üzeri büyüklükte bir depremin bir yılda gerçekleşme olasılığı yüzde 2,5. “Depreme nerede yakalandın Celal” diye sordum. “Anadoluhisarı’nda evimde.. Sinan ile kahve içiyorduk” deyince ikisini bir arada yakaladığıma sevindim. Depreme 80 km uzaklıkta olma...
Zaman kavramsal bir gerçek(lik)tir
İnsan zamanın efendisidir ! Georges Korzybski (1921) Ne metafizikçi ne de fizikçiyim. Özlem Yüzak’ın New Scientist dergisinden derlediği ‘Zaman bir illüzyon mu?’ yazısını (HBT Sayı 39) kültür tarihi ve insanbilimi açısından yorumlamaya çalışıyorum. Kültürel Değişim’i (1976) yazarken, zaman kavramıyla karşılaştım.. Yanıtlamayı tasarladığım temel soru ‘değişim nerede, ne zaman, nasıl gerçekleşiyordu...
Dijital mağara
Hakiki Olimpos Dağı’nı geride bırakıp Atina’ya uzanan otoyolda seyrederken şaşırtıcı bir çıkışa denk gelinir: Tapınağı ile ünlü antik dağ köyü Delfi. Delfi Tapınağı ile ilgili hiç değilse bildik üç popüler husus vardır. Antik Çağ’da Byzas’a kentini “körler ülkesinin karşısına” kuracağı kehanetinde bulunan Delfi Kahini birincisidir. (Byzas bugünkü Sarayburnu’na gelir; Kadıköy tarafında kurulu bir k...
Bilimsel araştırmalarda fikir odağı biz miyiz, başkaları mı?
Madem başladık en nitelikli bilimsel araştırmalarda ülkemizin durumu ne konusuna, bu kez ülkemizin 70 kadar üst düzey araştırmalarının fikri odak yapısınada kısaca göz atalım. Yani bu araştırmalardaki katkımızda ana fikir, ana yazar, ana yönlendirici bilimci konumunda mıyız, yoksa sadece makale ortaklarından biri miyiz? Bir önbilgi: Aslında Nature Index’te Türkiye adresli araştırmacıların yer aldı...
Liyakatsizliğin, para kazanmayı bilime tercih etmenin bedeli
Dünkü yazımdaki listeyi incelediniz mi? 70 nitelikli araştırma makalesinin 15 üniversiteye dağılımını gösteren? Anımsamak için yeniden veriyorum, çünkü bunun üzerinde duracağım şimdi. 11’i devlet, 4’ü vakıf. Atılım Üniversitesi de dikkat çekici bir şekilde yüksek nitelikle araştırma makalesinden pay almış. Fakat üzerinde duracağım diğer 3 vakıf üniversitesi: Bilkent, Koç ve Sabancı. Bilkent en esk...