Günün Yorumu

İntihar: Gelişmiş bir beyne sahip olmanın bedeli mi?

İntihar nedir? Bir insan neden canına kıyar? Bir insanın canına kıyması, insanın gelişmiş bir beyne sahip olması karşılığında ödediği bir bedel mi, yoksa psikiyatrik bir hastalığın dışa vurumu mu? Yılda 800 bin kişinin intihar ettiği bir dünyada yaşıyoruz. Psikiyatrlara göre, intiharları evrimsel bakış açısıyla değerlendirmek hastalar açısından son derece tehlikeli, zira yaşamına son verme niyeti ...[Devamını gör...]

Türkiye’nin dünya biliminde yeri belli oldu!

Nature dergisi, bilim dünyasının atardamarlarından biridir. En etkili ve en önemli araştırma makaleleri bu dergide yer bulmak için yarışır. Son 15 – 20 yılda araştırmalarda büyük patlama sonucu, dergi kendi kendini “klonladı”, hemen her bilim disiplininde ‘Nature’lar yayınlamaya başladı. Nature’da araştırması yayımlanan bilim insanları bununla haklı olarak övünür. İşte bu dergi birkaç yıldır Natur...[Devamını gör...]

Amazon ormanları yanarken suçlu salt Brezilyalılar mı? Küresel sorumluluk nerede?

Bu kez kapak dosya konusu olarak, sizlerin de büyük sorumlulukla yakından izlediğinizi bildiğimiz Amazon ormanları konusunu gündeme getiriyoruz. Hepimiz öncelikle Yerküre’nin birer yurttaşıyız! Amazon ormanları hiç bu yılki kadar manşet haberlere tırmanmamıştı. Öyle ki G7 Zirvesi’nde bile gündem maddesi oldu ve liderler evimiz yanıyor diye bas bar bağırdılar. Samimi olabilirler mi? İklim değişikli...[Devamını gör...]

Çin bilimde bayrağı kaptı, koşuyor

Çin’in bilim ve teknolojide son yıllardır başlattığı atak tüm hızıyla sürüyor. Uzaydan, yaşam bilimlerine kadar birçok alanda, gerek makale sayısı gerekse üniversite eğitimi ve araştırmalar konusunda tam gaz ilerliyor. Ama içlerinde bir konu var ki; tüm dünya yakından izliyor: CRISPR. CRISPR’i en yalın anlamıyla genetik düzenleme teknolojisi olarak tanımlayabiliriz. İşte Çin bu teknolojiyi kendi ü...[Devamını gör...]

500 yıldır konuşuluyor: Yaratıcılığın ve dehanın simgesi Da Vinci günümüz dünyasını nasıl şekillendirdi?

Bilimden sanata geniş bir yelpazede yaratıcılığın ve dehanın simgesi olan Leonardo da Vinci (1452-1519) bir bilim insanı olduğu kadar bir sanatçı ve mühendisti de. Rönesans insanı Leonardo'nun ölümünün üzerinden tam 500 yıl geçti. Ancak dehası zamana meydan okumaya, bizi şaşırtmaya ve günümüz dünyasını şekillendirmeye devam ediyor. Hakkında yazılar, denemeler, incelemeler yazılıyor ve toplantılar ...[Devamını gör...]

20 yıl sonra, depremde neredeyiz? Celal Şengör, Mustafa Erdik ve Sinan Özeren’den önemli saptamalar

Şüphesiz 1999’dan bugüne arada bir kuşak yetişti ve onlar depremi, 20 yıl önce yaşadıklarımızı bizim gibi bilmiyorlar. 20 yıldır aslında İstanbul depremi gündemde, evet kaçınılmaz olarak bu depremi yaşayacağız, ama ne zaman belirsiz. Ama şu var: Her yıl büyük İstanbul depreminin gerçekleşme olasılığı %2,5. Prof. Celal Şengör ile bugün gelinen noktayı konuştuk. Her şeyi sorduk ve yanıtladı. Ya tek ...[Devamını gör...]

Büyük sırra bir kapı aralandı: Dilin kökeni nereye dayanıyor?

“Merhaba!” Bu ifade, dilimizde selamlamak için kullanılıyor. Farklı dillerde de farklı karşılıkları var. Peki ama selamlama ihtiyacımızı dilsel bir ifadeyle, yani merhaba olarak (ya da diğer dillerde nasılsa) karşımıza iletmeye ne zaman başladık? Bir başka deyişle, dil nasıl ortaya çıktı? Birçok tez var. Mesela Fransız dilbilim cemiyetinin eski zamanlarında olsaydık, bu tartışmanın yasaklandığını ...[Devamını gör...]

İlk adımın 50. yılında 5 ülke Ay’a gözlerini dikti

Ay’a ilk ayak basılmasının üzerinden tam 50 yıl geçti. Tam da bu süreçte Hindistan, Ay’da inceleme yapmak üzere Chandrayaan-2 aracını fırlattı. Yolculuğu devam ediyor. Sadece Hindistan değil bugün ABD’den Rusya ve hatta İsrail’e kadar birçok ülkenin gözü, Ay’ı evrenin keşfinde bir üs olarak kullanmakta. Biz de kapağımıza Ay’ı taşıdık. Yazarımız Batuhan Sarıcan, konuyu farklı perspektif, haber ve g...[Devamını gör...]

Ruh ve beden sağlığımız için bedava ilaç: Gün ışığı

Taş devri insanından bu yana vücudumuzun çalışma mekanizması köklü bir değişim geçirmedi. Bilim insanları, sağlıklı bir yaşamın ipuçlarının binlerce yıl önce yaşamış atalarımızın yaşam tarzında aramamız gerektiğini ileri sürüyor. İlkel yaşamın en önemli girdilerinden biri bol miktarda gün ışığına maruz kalmaktı. Yapay aydınlatmanın olmadığı o dönemlerde insanlar, bütün günü dışarıda geçiriyor; kar...[Devamını gör...]

Yeni bela: Daha sık ve daha sıcak günlere hazırlanın

Son yılların en sıcak haziran ayını geçirdik. Yapılan araştırmalar ise çok daha vahim bir duruma işaret ediyor: İklim değişikliği Avrupa’daki mega-ısı dalgasını 5 kat daha muhtemel hale getirdi. Yani küresel ısınma olmasaydı bu sıcaklık dalgasının yaşanma ihtimali 5 kat daha az olacaktı. Bu konuda bugüne kadar 200’ü aşkın araştırma yapıldı. Bilim insanları son 10 yıldır sürekli uyarıyorlar; “fosil...[Devamını gör...]