Günün Yorumu

2019 Nobel Ödülleri: Fizik, kimya ve tıp ödüllerinde yine kadın yok

2019 Nobel ödüllerini kazananların isimleri geçen hafta açıkladı. Edebiyat Ödülü’nü Avusturyalı yazar Peter Handke ile paylaşan Polonyalı yazar Olga Tokarczuk ve Ekonomi Ödülü’nü kazanan üç ekonomistten bir olan Esther Duflo’nun dışında fizik, kimya ve tıp dallarında yine kadın yok. Bu kimseyi şaşırtmadı. Zira 1901’den bu yana ödül alan 900’den fazla kişinin içerisinde yalnızca 50’si kadın. Cinsiy...[Devamını gör...]

Küresel ısınmaya karşı hükümetlere uyarı: “Bilimin arkasında birleşin”

Küresel ısınmanın önü alınamıyor. Zaten önünün alınması için hükümetler üzerlerine düşeni yapmaya yanaşmıyor. Ve zaman aleyhimize işliyor. Birleşmiş Milletler Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli tarafından son durumu özetleyen yeni bir rapor yayımlandı. 104 bilim insanının çalışmalarını temsil eden ve yaklaşık 7.000 yayına atıfta bulunan bu yeni rapor, özellikle buzullar, permafrost ve deniz ...[Devamını gör...]

Deprem! Hazırlıksızlığın bedeli çok ağırdır, kimse ödeyemez

Tam 20 yıl geçti 19 Ağustos 1999 depreminden bu yana ve biz 20. yılda özel sayı ile güncel durumdan sizleri haberdar etmiştik. Her bakımdan hazırlıksız bir İstanbul. Ve 5,8 ile yenden heyheylendik! Bilimin saptadıklarını anımsayalım: 40 bin civarında bina çok ağır hasara veya göçmeye uğrayacak... Bu depremde oluşabilecek, sadece bina hasarı kaynaklı maddi kayıp 37 Milyar - 102 Milyar TL tutarına u...[Devamını gör...]

Olağanüstü bir bilimci, doğacı, araştırmacı ve bilimsel düzen kurucu: Humboldt

250 yıl önce doğdu. Ona selam göndermek boynumuzun borcu, ne de olsa kurduğu bilim düzeninin bir parçası olarak izinden gidiyoruz. Büyük doğa bilimci Alexander von Humboldt pek çok bilim konusuna derinlemesine el atmaktan kendini alamamış, bütün bu bilim alanlarının da kendilerini sahiplenecek üstün insanlara ihtiyacı olduğu zamanlarda! Bitki biliminden bitki illüstrasyonculuğuna, coğrafyadan jeol...[Devamını gör...]

İntihar: Gelişmiş bir beyne sahip olmanın bedeli mi?

İntihar nedir? Bir insan neden canına kıyar? Bir insanın canına kıyması, insanın gelişmiş bir beyne sahip olması karşılığında ödediği bir bedel mi, yoksa psikiyatrik bir hastalığın dışa vurumu mu? Yılda 800 bin kişinin intihar ettiği bir dünyada yaşıyoruz. Psikiyatrlara göre, intiharları evrimsel bakış açısıyla değerlendirmek hastalar açısından son derece tehlikeli, zira yaşamına son verme niyeti ...[Devamını gör...]

Türkiye’nin dünya biliminde yeri belli oldu!

Nature dergisi, bilim dünyasının atardamarlarından biridir. En etkili ve en önemli araştırma makaleleri bu dergide yer bulmak için yarışır. Son 15 – 20 yılda araştırmalarda büyük patlama sonucu, dergi kendi kendini “klonladı”, hemen her bilim disiplininde ‘Nature’lar yayınlamaya başladı. Nature’da araştırması yayımlanan bilim insanları bununla haklı olarak övünür. İşte bu dergi birkaç yıldır Natur...[Devamını gör...]

Amazon ormanları yanarken suçlu salt Brezilyalılar mı? Küresel sorumluluk nerede?

Bu kez kapak dosya konusu olarak, sizlerin de büyük sorumlulukla yakından izlediğinizi bildiğimiz Amazon ormanları konusunu gündeme getiriyoruz. Hepimiz öncelikle Yerküre’nin birer yurttaşıyız! Amazon ormanları hiç bu yılki kadar manşet haberlere tırmanmamıştı. Öyle ki G7 Zirvesi’nde bile gündem maddesi oldu ve liderler evimiz yanıyor diye bas bar bağırdılar. Samimi olabilirler mi? İklim değişikli...[Devamını gör...]

Çin bilimde bayrağı kaptı, koşuyor

Çin’in bilim ve teknolojide son yıllardır başlattığı atak tüm hızıyla sürüyor. Uzaydan, yaşam bilimlerine kadar birçok alanda, gerek makale sayısı gerekse üniversite eğitimi ve araştırmalar konusunda tam gaz ilerliyor. Ama içlerinde bir konu var ki; tüm dünya yakından izliyor: CRISPR. CRISPR’i en yalın anlamıyla genetik düzenleme teknolojisi olarak tanımlayabiliriz. İşte Çin bu teknolojiyi kendi ü...[Devamını gör...]

500 yıldır konuşuluyor: Yaratıcılığın ve dehanın simgesi Da Vinci günümüz dünyasını nasıl şekillendirdi?

Bilimden sanata geniş bir yelpazede yaratıcılığın ve dehanın simgesi olan Leonardo da Vinci (1452-1519) bir bilim insanı olduğu kadar bir sanatçı ve mühendisti de. Rönesans insanı Leonardo'nun ölümünün üzerinden tam 500 yıl geçti. Ancak dehası zamana meydan okumaya, bizi şaşırtmaya ve günümüz dünyasını şekillendirmeye devam ediyor. Hakkında yazılar, denemeler, incelemeler yazılıyor ve toplantılar ...[Devamını gör...]

20 yıl sonra, depremde neredeyiz? Celal Şengör, Mustafa Erdik ve Sinan Özeren’den önemli saptamalar

Şüphesiz 1999’dan bugüne arada bir kuşak yetişti ve onlar depremi, 20 yıl önce yaşadıklarımızı bizim gibi bilmiyorlar. 20 yıldır aslında İstanbul depremi gündemde, evet kaçınılmaz olarak bu depremi yaşayacağız, ama ne zaman belirsiz. Ama şu var: Her yıl büyük İstanbul depreminin gerçekleşme olasılığı %2,5. Prof. Celal Şengör ile bugün gelinen noktayı konuştuk. Her şeyi sorduk ve yanıtladı. Ya tek ...[Devamını gör...]